KPO dla szpitali – kolejne nabory już niebawem

Nadrabianie opóźnień we wdrażaniu Krajowego Planu Odbudowy (KPO), szczególnie w obszarze opieki zdrowotnej, nabiera zawrotnego tempa. Do końca 2024 roku wpłynie do polskiego budżetu ponad 40 miliardów złotych, z zaakceptowanych właśnie przez Komisje Europejską, drugiego i trzeciego wniosku o płatność. Z tego transferu cieszyć się mogą również placówki medyczne między innymi szpitale – istotna część tych pieniędzy przeznaczona zostanie na inwestycje w sektorze ochrony zdrowia. 1,2 miliarda złotych trafi do placówek, które wyłonione zostaną w zakończonym właśnie naborze wniosków D4.1.1 Rozwój opieki długoterminowej poprzez modernizację infrastruktury podmiotów leczniczych na poziomie powiatowym. Kolejne 5,2 miliarda złotych to budżet trwającego do 2 grudnia konkursu dla szpitali należących do Krajowej Sieci Onkologicznej na poprawę dostępu oraz jakości opieki onkologicznej poprzez rozwój i modernizację infrastruktury szpitalnej oraz zakup nowoczesnego sprzętu i aparatury. Placówki mogą sfinansować 100% inwestycji netto do kwoty odpowiednio 60 mln zł, 80 mln zł czy nawet 125 mln zł, w zależności od kwalifikacji na dany poziomie SOLO. Takie środki nie mogą pozostać niewykorzystane. W szpitalach obecnie panuje pełna mobilizacja – trwają wzmożone prace nad przygotowaniem projektów i złożeniem dokumentacji aplikacyjnych przed zamknięciem okienka naborowego.

Początek grudnia br. to nie koniec naborów wniosków o dofinansowanie dla podmiotów leczniczych. Tak naprawdę to długi „maratoński bieg” po dostępne środki z KPO. Na przełomie listopada i grudnia br. Ministerstwo Zdrowia (MZ) zapowiada uruchomienie konkursu w ramach ścieżki D1.1.2 Przyspieszenie procesów transformacji cyfrowej ochrony zdrowia poprzez dalszy rozwój usług cyfrowych w sektorze ochronie zdrowia. E-zdrowie to obszar znajdujący się raczej na szarym końcu w obecnych wydatkach inwestycyjnych szpitali. Ponad 2 miliardy złotych przeznaczone na wdrożenie nowoczesnych e-usług, dostosowanie szpitalnych systemów informatycznych, cyfryzację dokumentacji medycznej, cyberbezpieczeństwo czy wdrożenie narzędzi sztucznej inteligencji (AI), mają dać placówką nową jakość funkcjonowania. Nie są znane jeszcze szczegółowe parametry konkursu takie jak minimalne i maksymalne wartości wsparcia czy katalog możliwych wydatków, niemniej jednak niezmienione zostaną zapewne dwie nadrzędne zasady wsparcia w ramach KPO– nie kwalifikowalność podatku VAT (szpitale będą musiały pokryć go w ramach własnych środków) oraz okres realizacji projektu nieprzekraczający datę 30 czerwca 2026 roku. W oczekiwaniu na ogłoszenie o naborze wniosków na pozyskanie finansowania warto przygotowywać specyfikacje funkcjonalne rozwiązań, które szpitale będą chciały wdrożyć czy zestawienia sprzętowe. Czasu na złożenie wniosku będzie raczej mniej niż więcej, a okres świąteczno-noworoczny niestety nie będzie ułatwiał pracy nad projektami.

Intensyfikacja prac nad finalnym kształtem ustawy o Krajowej Sieci Kardiologicznej (KSK), to z kolei nie tylko przejaw konsekwentnego dążenia do osiągania założonych w Krajowym Planie Odbudowy (KPO) kamieni milowych, ale również podstawa do uruchomienia kolejnych środków dla szpitali. Przełom roku to kwalifikacja placówek do KSK i uruchomienie dedykowanego naboru dla zakwalifikowanych ośrodków. Ogłoszenie konkursu na sfinansowanie inwestycji dla kardiologii w ramach D.1.1.1 Rozwój i modernizacja infrastruktury centrów opieki wysokospecjalistycznej i innych podmiotów leczniczych, będzie już tylko niezwłoczną formalnością. Zapewne model konkursu opierać się będzie na schemacie wypracowanym dla sieci onkologicznej, lecz z odpowiedzią na pytanie, czy konkurs przewidywać będzie tylko zakupy sprzętowe, czy również roboty budowlane, przyjdzie nam poczekać jeszcze kilka tygodni. Podobnie jak na finalną wielkość budżetu. Presja czasu, z pewnością towarzyszyć będzie całemu procesowi kwalifikacyjnemu i później naborowemu. Stąd też wiele placówek i ośrodków, które zainteresowane są wejściem do KSK, zweryfikowały kryteria kwalifikacji do poziomów zabezpieczenia opieki kardiologicznej I lub II poziomu, jednocześnie analizują zapotrzebowanie na inwestycje w tym obszarze.

Finalnym naborem wniosków o wsparcie będzie najprawdopodobniej konkurs dla szpitali ogólnych. Choć nieco za wcześnie na szczegóły, spodziewać się można konkursu na doposażenie placówek medycznych w nowoczesny sprzęt i aparaturę medyczną dla podmiotów leczniczych na poprawę efektywności funkcjonowania, dostępności i jakości udzielanych świadczeń zdrowotnych w obszarach priorytetowych. W dokumentach programowych KPO obszary priorytetowe, poza onkologią, kardiologią, geriatrią i opieką długoterminową, z wyodrębnionymi naborami wskazuje się zwłaszcza choroby zakaźne, psychiatrię pediatrię i inne dziedziny medycyny związane z leczeniem dzieci, choroby układu oddechowego, a także anestezjologię i intensywną terapię oraz rehabilitację. Zainteresowanie zapewne będzie ogromne.

Krajowy Program Odbudowy przewiduje na komponent związany z ochroną zdrowia kwotę środków do wydatkowania na ponad 17,5 miliarda złotych. Wdrożenie inwestycji idących niekiedy w dziesiątki a być może i setki milionów złotych do końca czerwca 2026 roku będzie nie lada wyzwaniem. To niewiele ponad półtora roku. Jeden nabór zamknięty, jedne w trakcie, trzy kolejne… w planach. Ocena wniosków, wyłonienie zwycięzców i podpisanie z nimi umów o dofinansowanie projektów. Czas zdaje się tym największym wyzwaniem, z którym zmierzyć się przyjdzie szpitalom. Mimo wszystko warto podjąć to wyzwanie, ponieważ 17,5 miliarda na poprawę efektywności funkcjonowania, dostępności i jakości udzielanych świadczeń zdrowotnych kolejny raz już nie dostaniemy ze środków unijnych jako państwo. Być może to ostatnia szansa, żeby powalczyć o środki finansowe przeznaczone na sprawniejszą i wcześniejszą diagnostykę, przyspieszenie procesów leczenia i rekonwalescencję pacjenta.