Edukacja zdrowotna w szkołach: dziś mija termin rezygnacji

Od września 2025 roku w polskich szkołach obowiązuje nowy przedmiot – edukacja zdrowotna, obejmująca m.in. zdrowie fizyczne, psychiczne i seksualne. Zajęcia są fakultatywne, a rodzice i pełnoletni uczniowie mogą złożyć rezygnację do 25 września 2025 r. Lekcje odbywają się raz w tygodniu, bez ocen i wpływu na promocję. 

Eksperci ostrzegają, że rezygnacja z uczestnictwa może w przyszłości osłabić świadomość zdrowotną młodzieży i zwiększyć obciążenia systemu ochrony zdrowia. 

Nowy przedmiot jest realizowany w szkołach podstawowych (klasy IV–VIII) oraz ponadpodstawowych – liceach, technikach i szkołach branżowych. W szkołach podstawowych przewidziano jedną godzinę tygodniowo, a w szkołach niepublicznych liczba godzin nie może być mniejsza niż w publicznych.

Początkowo zakładano, że przedmiot będzie obowiązkowy, jednak po protestach społecznych i sprzeciwie części środowisk, w tym kościelnych, zdecydowano się na jego fakultatywność. Minister edukacji Barbara Nowacka podkreśliła, że była to decyzja mająca chronić szkoły przed politycznym konfliktem.

Zajęcia mogą odbywać się w grupach międzyoddziałowych, maksymalnie 24-osobowych. Przy tematach związanych z dojrzewaniem i zdrowiem seksualnym grupy mają być mniejsze. Dyrektorzy szkół zwracają jednak uwagę na trudności z układaniem planów lekcji, ponieważ przepisy nie określają, czy zajęcia powinny odbywać się np. jako pierwsza lub ostatnia lekcja dnia.

Rodzice, którzy nie chcą, aby ich dzieci uczestniczyły w zajęciach, muszą złożyć pisemną rezygnację do 25 września 2025 r. Uczniowie pełnoletni mogą zrobić to samodzielnie. Rezygnacja dotyczy wyłącznie bieżącego roku szkolnego i nie może być cofnięta. Zajęcia nie będą oceniane, a ich brak nie wpłynie na promocję do następnej klasy ani ukończenie szkoły.

Brak udziału młodzieży w edukacji zdrowotnej może w dłuższej perspektywie skutkować obniżeniem świadomości w zakresie profilaktyki chorób cywilizacyjnych, zdrowia psychicznego i odpowiedzialnych postaw prozdrowotnych. Dla menedżerów ochrony zdrowia oznacza to potencjalny wzrost obciążeń systemu – więcej pacjentów wymagających leczenia chorób przewlekłych, większe zapotrzebowanie na interwencje psychiatryczne oraz trudności w realizacji lokalnych programów profilaktycznych. W konsekwencji brak systematycznej edukacji w szkołach może przełożyć się na wyższe koszty leczenia i mniejszą efektywność działań profilaktycznych na poziomie regionalnym i ogólnokrajowym.